نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

2 دانشیار گروه مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 استادیار، گروه مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

4 دانش‌آموخته دکترای علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

10.22092/ijwmse.2022.356495.1925

چکیده

گردشگری صنعتی درآمد‌زا، دارای صرفه اقتصادی و همراه با تبادل اجتماعی، فرهنگی و در عین حال حاوی کمترین آلودگی‌های زیست‌محیطی است. ژئوتوریسم یا زمین‌گردشگری اولین بار در ابتدای دهه 1990 به‌عنوان مطالعه مکان مخصوص حاوی پدیده‌های آشکار زمین‌شناسی و ژئومورفولوژی بکار رفت. هدف این پژوهش بررسی قابلیت‌های ژئوتوریسم منطقه خطیرکوه واقع در شهرستان سوادکوه استان مازندران با استفاده از تحلیل ترکیبی SWOT-ANP و QSPM می‌باشد. به این منظور پرسشنامه‌ای طراحی و بعد از آزمون پایایی و روایی آن، در اختیار 71 نفر از افراد محلی، کارکنان، کارشناسان و دانشجویان قرار گرفت. سپس با استفاده از تحلیل SWOT نقاط قوت، ضعف، تهدیدها و فرصت‌های منطقه در زمینه ژئوتوریسم مشخص گردید و با استفاده از روش فرآیند تحلیل شبکه‌ای وزدن‌دهی و اولویت‌بندی شدند در نهایت راهبرد‌های توسعه ژئوتوریسم در منطقه مشخص شدند. نتایج نشان داد که مجموع امتیازات وزن‌دار نقاط قوت (S) و ضعف (W) به ترتیب 88/2 و 55/2 و مجموع امتیازات وزن‌دار فرصت‌ها (O) و تهدیدها (T) نیز به ترتیب 92/2 و 39/2 بدست آمد. با توجه به اینکه مجموع امتیازات SO بیشتر از WT بوده، راهبرد مناسب برای تدوین برنامه‌ریزی توسعه ژئوتوریسم در منطقه راهبرد تهاجمی خواهد بود و طبق تحلیل ANP اولویت نهایی راهبرد‌هایی مثل بهره‌گیری و جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، جلب همکاری نهاد‌های دولتی در تخصیص منابع مالی جهت توسعه زیرساخت‌های گردشگری منطقه، سرمایه‌گذاری در بخش‌های زیربنایی، ایجاد مشاغل جدید برای مردم بومی، سرمایه‌گذاری مناسب در بخش‌های فرهنگی و آموزش مردم بومی جهت ارتباط برقرار کردن با گردشگران بیشتر از سایر راهبرد‌ها تشخیص داده شد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluation of Capabilities and Development of Geotourism in Khatirkuh Region Using SWOT-ANP and QSPM Analysis

نویسندگان [English]

  • Aref Rasouli 1
  • Ghorban Vahabzadeh Kebria 2
  • Sayed Ramazan Musavi 3
  • Sayed Hussein Roshun 4

1 M.Sc. Graduate of Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University.

2 Associate Professor, Department of Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University

3 Assistant Professor, Department of Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University

4 Ph.D.Graduate in Watershed Management Science and Engineering, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University

چکیده [English]

Income-generating industrial tourism is economically viable, with social and cultural exchange, and at the same time contains the least environmental pollution. Geotourism was first used in the early 1990s to study a special place containing obvious geological and geomorphological phenomena. The purpose of this study is to investigate the capabilities and capabilities of geotourism in Khatirkuh region located in Savadkuh city of Mazandaran province using the combined SWOT-ANP and QSPM analysis. For this purpose, a design questionnaire and after its reliability and validity test, was provided to 71 local people, staff, experts and students. Then, using SWOT model, the strengths, weaknesses, threats and opportunities of the region in the field of geotourism were identified and prioritized and prioritized using the network analysis process method. Finally, geotourism development strategies were identified using SWOT-ANP. The results showed that the total weighted scores of strengths (S) and weaknesses (W) were 2.881 and 2.549, respectively, and the total weighted scores of opportunities (O) and threats (T) were 2.922 and 2.39, respectively. Given that the total SO scores are higher than the WT, an appropriate strategy for geotourism development planning in the region would be an aggressive strategy. Financial resources for developing the region's tourism infrastructure, investing in infrastructure, creating new jobs for indigenous peoples, investing well in cultural sectors, and educating indigenous peoples to connect with tourists were identified more than other strategies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Tourism
  • Strategy
  • SWOT-ANP
  • Khatirkuh
  • Mazandaran Province