قابلیت رسوب‌دهی واحدهای زمین‌شناسی حوزه آبخیز قره‌کهریز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

2 مربی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مرکزی

چکیده

به­‌منظور بررسی و مقایسه تاثیر واحد­های­ زمین‌شناسی در میزان رسوب­دهی حوزه آبخیز قره‌کهریز شهرستان اراک ابتدا با تلفیق نقشه‌­های پایه شامل تیپ اراضی، زمین‌شناسی، ‌شیب و پوشش گیاهی، نقشه واحدهای کاری تعیین شد. سپس از طریق مدل MUSLE میزان رسوب­دهی سیلابی در هر یک از واحدهای همگن برآورد شد. در راستای اهداف تحقیق واحد­هایی که­ از نظر مساحت گسترش زیادی در منطقه داشت و همچنین، از نظر کاربری اراضی­، شیب و پوشش گیاهی تقریبا یکسان بوده و تنها تفاوت آن‌ها مربوط به جنس سازندهای زمین‌شناسی بود، انتخاب شدند. نتایج تحقیق نشان می‌دهد،­ بیشترین رسوب­‌دهی را ترکیبی از واحد­های­ مارنی و آهکی منطقه به خود اختصاص داده است. میانگین رسوب‌دهی در زمان سیلاب‌های منفرد در این واحد حدود 13.34 تن در هکتار برآورد می­شود. کمترین میزان رسوب‌دهی مربوط به واحد JS است که متشکل از ماسه‌سنگ‌های ژوراسیک  بوده که میزان رسوب‌دهی آن در حدود 0.20 تن در هکتار برآورد می­شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Sedimentation potential of Geological unit in Gharah Kahriz Watershed‎

نویسندگان [English]

  • Nadegholi Ebrahimi 1
  • Aliakbar Davudirad 2
1 Assistant Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute, Iran
2 Scientific Board, Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Markazi, Iran
چکیده [English]

In order to investigate of geological formation effects on sediment yield in Gharah Kahriz watershed at first by overlaying the base maps such as land type, geology, slope and vegetation, the unit land map were obtained. The amount of sediment yield calculated using MUSLE model in each homogen unit. In order to achieve the objectives of the study, units that was widespread in the region and were almost homogenous in land use, slope and vegetation and the only difference was the type of geological formation, were selected. The results show that the maximum amount of sediment yield during flood events were observed in  Kmm­l unit that contains layers of limestone and marl with average of 13.34 t.ha-1, and the minimum amount of sediment yield belongs to the Js unit that compound of Jurassic sandstone with average of 0.20 t.ha-1.

کلیدواژه‌ها [English]

  • erosion
  • Geological Unit
  • Gharah Kahriz
  • MUSLE
  • Sediment yield