برآورد تغذیه انتشاری دیرینه دشت هشتگرد با ‏ردیاب‌های شیمیایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه منابع طبیعی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی

2 استادیار پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

3 استاد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

چکیده

در این تحقیق با ارزیابی و تحلیل داده ها و اندازه گیری ردیاب های شیمیایی در منابع آبهای سطحی، زیرزمینی، بارش و منطقه غیر اشباع، مقدار تغذیه انتشاری سفره زیرزمینی با تفسیر پروفیل ردیاب ها در محیط غیراشباع بررسی و برآورد گردید. در این روش به منظور اندازه گیری تغییرات غلظت ردیاب های شیمیایی (آنیون ها و کاتیون های هشتگانه) پروفیل های شاخص در 4 منطقه نظرآباد، جعفرآباد، قلعه چندار و ساوجبلاغ واقع در دشت هشتگرد (استان تهران) حفر گردید. غلظت متوسط کلراید (cs) عنوان مهم‌ترین ردیاب مورد نظر در پروفیل‌ها به ترتیب 123.83، 114.63، 57.65،47.76 میلی‌گرم در لیتر نوسان می‌کند. غلظت‌های متوسط فوق می‌تواند مقادیرمتوسط تغذیه را با استفاده از غلظت کلراید بارش متوسط 2 ساله (1.653 میلی متر) به ترتیب 3.42، 3.53، 6.42 و 7.44 میلی متر در سال در منطقه هشتگرد برآورد کند. متوسط تغذیه انتشاری  تاریخی محاسبه شده برای دشت هشتگرد معادل 5.3 میلی متر در سال به دست آمد. تغذیه انتشاری (توسط بارش) در دشت هشتگرد تنها 2% از کل تغذیه را شامل می شود. با جمع بندی نتایج روش های مختلف، اهمیت تغذیه متمرکز با توجه به سهم زیاد و زمان تجدید پذیری سریع آن مشخص می‌شود که عمدتاً توسط روش‌های آبخیزداری و آبخوانداری انجام می‌گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Estimation of historical diffused recharge by tracer method in ‎Hashtgerd plain

نویسندگان [English]

  • Hossein Saadati 1
  • Foroud Sharifi 2
  • Mohammad Mahdavi 3
  • Hassan Ahmadi 3
  • Mohsen Mohseni Saravi 3
1 Assisstant Professor, Natural Resources Department, Ardabil Branch, Azad University, Iran
2 Assistant Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute, Iran
3 Professor, Faculty of Natural Resources, Tehran University, Iran
چکیده [English]

In this study, rainfall, runoff, groundwater and unsaturated water tracers sample were measured and analyzed. The average historical recharge through rainfall was calculated by interpreting of unsaturated water tracer in Hasthgerd plain. Four index profiles in Nazarabad, Jafarabad, Ghalechendar and Savojbolaq were dug for measuring of unsaturated water tracer concentration. Chloride concentrations in profiles soil samples were measured and interpreted to provide temporal estimates of recharge. Applying the chloride mass balance technique to the profiles soil water improved the boundary conditions associated with wet and dry climate in last times and the long-term mean recharge rate. Recharge rate means were estimated in profiles equal to 3.42, 3.53 6.42 and 7.44 (mm/yr) with rainfall chloride concentration average that was measured equal to 1.653 mm in Hashtgerd Plain. It was concluded that concentrated recharge (CR) supplies groundwater rapidly and significant more than diffused recharge (DR) by rainfall. Concentrated recharge is fulfilled by watershed grand works such as flood spreading structural measures.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Groundwater
  • Hydrogeology
  • precipitation
  • Surface water
  • Water resources